Testen studie-aanpak en studeerproblemen

Wat we gemakshalve met de verzamelnaam "testen" of "tests" aanduiden staat eigenlijk voor drie afzonderlijke categorieën vragenlijsten:

  1. "Echte" tests; de uitslag bestaat uit één of meer scores die elk worden vergeleken met de gemiddelde scores die eerder zijn behaald door een vergelijkings- of normgroep (genormeerde tests). Binnen deze categorie  kan verder nog een onderscheid worden gemaakt tussen relatief lange tests die een breed spectrum van kenmerken proberen te meten en relatief korte tests waarbij het slechts om één of een paar kenmerken gaat.
  1. checklists; vragenlijsten waarvoor geen normen zijn, maar waarbij een "fout" antwoord direct leidt tot een commentaar, een advies of iets dergelijks.
  1. quizzes; vragenlijsten die soms/vaak wel leuk zijn, maar die geen wetenschappelijke pretenties hebben.

Een verder onderscheid is dat tussen tests die op het web beschikbaar zijn en de klassieke papieren vorm. Op deze pagina volgen allereerst links naar tests op het web en vervolgens besprekingen van en verwijzingen naar tests in de klassieke vorm.

Genormeerde tests

SMART
Studie Management en Academische Resultaten Test
Deze korte test (29 items) bestaat uit 4 schalen: Academische competentie, Tentamencompetentie, Time-management, Strategisch studeren. De normen hebben betrekking op universitaire studenten.
Personen met lage scores op de schaal time-management zullen baat hebben bij trainingen studieplanning, time-management en zelfregulatie. De betekenis van de scores op strategisch studeren is helaas wat onduidelijk. Het grote belang van deze test ligt  in de twee competentieschalen, waarvan de scores uitstekende voorspellers zijn van studiesucces aan de universiteit.   Eventuele nadere inlichtingen: rm.topman@ics.leidenuniv.nl
VSP
Vragenlijst Studieproblemen
De VSP is een korte vragenlijst (19 items) die de volgende 3 schalen bevat: (lage) Werkdiscipline, Faalangst, en (gebrek aan) Interesse in de eigen studie. Er zijn normen voor universitaire studenten en voor leerlingen in de bovenbouw van het VO.
Hoge scores op (lage) werkdiscipline indiceren voor trainingen studieplanning, time-management en zelfregulatie. Hoge scores op faalangst duiden op de wenselijkheid een faalangst-, examenangst- of studiestress-training te volgen. Bij hoge scores op (gebrek aan) interesse in de eigen studie kan verdere exploratie van de studiemotivatie en eventueel school- of beroepskeuzemogelijkheden zinvol zijn.
Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl.
ACT
Academische Competentie Test
De ACT is een snel af te nemen vragenlijst van 82 zeer korte items, gegroepeerd in de volgende schalen: Inzetbereidheid, Zelfstandigheid, Inzicht en Reflectievermogen. De totaalscore geeft aan in hoeverre iemand een geschikte persoonlijkheidsstructuur heeft om een universitaire studie in een redelijk tempo succesvol af te ronden. De scores worden vergeleken met een normgroep van 350 universitaire studenten.
Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl.
MSM
Monitor Studiemotivatie
Deze test is speciaal bedoeld voor het wekelijks bijhouden van de volgende 3 aspecten van de studiemotivatie: uitstelgedrag, faalangst en ongemotiveerdheid. Daarmee is deze test de "vluchtige" versie van de meer op permanente kenmerken gerichte Vragenlijst Studeerproblemen (zie boven) en met name geschikt om verandering te meten. De test bestaat uit 37 korte vragen. De normen hebben betrekking op universitaire studenten.
Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl.
DLV
Test voor Diepgaande Leerstofverwerking
De DLV is een korte vragenlijst (24 items) bedoeld om diepgaande versus oppervlakkige verwerking van ingewikkelde teksten te meten. De index voor diepgaande verwerking is opgebouwd uit de 3 schaalscores voor Analyseren, Relateren en Structureren. Er zijn normen voor universitaire studenten en voor leerlingen uit de bovenbouw van het VO.
Voor personen met lage scores op diepgaande verwerking is een studievaardigheidscursus die vooral gericht is op tekstbestudering aangewezen.
Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl.
CSM
Checklist Studiemotivatie
Ondanks de naam is dit geen checklist maar een genormeerde korte test (33 items). De CSM meet aspecten van de studiemotivatie op basis van het onderscheid in extrinsiek- intrinsiek, push-pull, en facilitatie-inhibitie. De  items vormen met elkaar 8 schalen: Procrastinatie, Studie te moeilijk, Toekomstperspectief, Extrinsieke belemmeringen, Extrinsieke verwachtingen, Academische integratie, Prestatiemotivatie, Studie valt tegen. Er zijn normen voor universitaire studenten.
Er is een lichte mate van overlap met de VSP: Procrastinatie is inwisselbaar voor (lage) Werkdiscipline; Studie valt tegen hangt hoog samen met (gebrek aan) Interesse in de eigen studie; en de schalen Studie te moeilijk, Extrinsieke belemmeringen en Academische integratie vertonen enige relatie met Faalangst. Niettemin kunnen hoge scores richting geven aan diverse vormen van ondersteunende interventie.
Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl.
Intel'95
Test voor Intellectualisme
Deze test (30 items) operationaliseert de persoonlijkheidsdimensie 'Openheid/Intellect' in de studiesituatie in termen van 3 schalen: Intellectuele apathie versus intellectuele belangstelling, 'Neiging tot nadenken' of voorkeur voor complexiteit, en gevoel voor Cultuur. Er zijn normen voor universitaire studenten.
De beide eerste schalen zijn de academische eigenschappen bij uitstek en kunnen eveneens worden opgevat als operationaliseringen van intrinsieke studiemotivatie; de scores vormen zo een aanvulling op de schaalscores van de CSM. Beide schalen zouden sterk moeten samenhangen met studiesucces; ze doen dat over het algemeen in het VWO, maar niet op de universiteit.
Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl
BPP
Berkeley Personality Profile
Deze korte test van 35 uitspraken bepaalt iemands positie op de Big five van de persoonlijkheid. De normen hebben betrekking op universitaire studenten. De scoring geeft zowel de positie (in termen van hoog, midden, laag) op de vijf persoonlijkheidsstijlen als een verbale beschrijving van de persoonlijkheid.
Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl
VSM
Vragenlijst StudieMethoden
De VSM is de enige op het web voorhanden breed-spectrum test van adequaat studeergedrag. De vragenlijst omvat 114 vragen met als schalen: (1) Informatie opnemen (colleges volgen; oriënteren op de leerstof), (2) Teksten bestuderen (relateren en structureren), (3) Tot in details bestuderen (memoriseren, herhalen en parafraseren, concretiseren en personaliseren, kritisch verwerken), (4) Vraagstukken aanpakken (gegevens analyseren, kwaliteit van de oefeningen, kwantiteit van de oefeningen), (5) Tentamen doen, (6) Sturen van het eigen leerproces (studiebelevingen, hanteren van stress, externe sturing, zelfsturing), en (7) Time management (plannen, tijdsbesteding). Er zijn normen voor studenten, met name aan een technische universiteit.
De testresultaten zijn voorzien van een advies en studenten kunnen doorklikken naar tips waarmee zij hun manier van studeren zouden kunnen verbeteren.
Eventuele nadere inlichtingen: j.a.oosterhuis-geers@cs.utwente.nl
VSG
Vragenlijst Spreken in Groepen
De VSG is een korte vragenlijst (24 items) die de volgende 4 schalen bevat: spreekangst, plezier in het spreken voor een groep, gretigheid om voor groepen te spreken en zelfvertrouwen bij het spreken voor groepen. De scores kunnen worden vergeleken met die van een doorsneegroep en met een trainingsgroep. De uitslag wordt voorzien van korte commentaren bij elk van de vier aspecten van spreken in groepen.
Eventuele nadere inlichtingen: rm.topman@ics.leidenuniv.nl

  Checklists

Stand van zaken (Tilburg) Soort kruising tussen genormeerde test en checklist. Op basis van antwoorden op vragenlijst krijg je feedback omtrent je positie en gerichte adviezen.
Checklist scrijven scriptie (Leiden) In 8 vragen weet je in welke fase van het schrijfproces je bent en krijg je tips en korte commentaren.
Checklist voorbereiding referaat (Leiden) In 8 vragen weet je in welke fase van voorbereiding van het referaat je bent en krijg je tips en korte commentaren.
Checklist tentamens (Leiden) 10 vragen. Aanklikken van elk antwoord geeft meteen commentaar.

Quizzes

Studiegerelateerde quizzes (Amerikaans) Korte aparte quizzes over: (1) Test taking, (2) Studying, (3) Note Taking, (4) Stress, (5) Reading, (6) Writing, (7) Listening, (8) Priorities.

 

De meeste genormeerde tests van het type breed-spectrum zijn vooral in de klassieke vorm van potlood en papier verkrijgbaar, al dan niet via een uitgever en al dan niet voorzien van computerverwerking van de resultaten. Het gaat om de volgende tests:

  • L&S: Leren & Studeren. Deze vragenlijst bestaat uit 169 items en geeft in 12 schalen een tamelijk uitputtende breed-spectrum diagnose van het studeergedrag. Deze schalen zijn: (1) Effectief lezen, (2) Structuur herkennen, (3) Argumenten analyseren, (4) Structuur aanbrengen, (5) Verbanden leggen, (6) Uit het hoofd leren, (7) Kennis controleren , (8) Plannen en tijd gebruiken, (9) Werkomstandigheden inrichten, (10) Hulpmiddelen gebruiken, (11) Proefwerk of tentamen maken, (12) Zichzelf beheersen. Er is een uitgebreide verzameling normen beschikbaar. Dit is een test in papier-en-potlood vorm, waarbij de scoring door de uitgever wordt verzorgd; de resultaten zijn dus niet direct voorhanden. Een aantal schalen van de L&S kunnen ook door andere tests worden benaderd: Argumenten analyseren, Verbanden leggen en Structuur herkennen door de DLV, en Plannen en tijd gebruiken en Zichzelf beheersen door de schaal Werkdiscipline van de VSP. De test is verkrijgbaar bij Uitgeverij Berkhout B.V., Postbus 484, 6500 AL NIJMEGEN. Eventuele nadere Inlichtingen:ml_vorst@macmail.psy.uva.nl.
  • SVL: StudieVragenLijst. Deze genormeerde test, van dezelfde auteur als Leren & Studeren, kan beschouwd worden als een complement van de L&S; bij de L&S gaat het om studeergedrag, de SVL is vooral gericht op de studiehouding. De vragenlijst bestaat uit 80 uitspraken en omvat 10 schalen: (1) Studietaakgerichtheid, (2) Studieconcentratie, (3) Werkhouding, (4) Plezier in studeren, (5) Zich sociaal aanvaard voelen, (6) Relatie met docenten, (7) Uitdrukkingsvaardigheid, (8) Tentamenvaardigheid, (9) Sociale vaardigheid, (10) Sociale wenselijkheid. Er zijn aparte versies en normen voor het hoger onderwijs, het voortgezet onderwijs en het basisonderwijs. De test is verkrijgbaar bij Uitgeverij Berkhout B.V., Postbus 484, 6500 AL NIJMEGEN. Eventuele nadere Inlichtingen:ml_vorst@macmail.psy.uva.nl.
  • VSA-VO: Vragenlijst Studie-Aanpak voor de Tweede Fase van het VO. Deze vragenlijst is speciaal ontwikkeld voor het VO en bestaat uit 111 vragen. Deze vragen worden gegroepeerd in 7 schalen: (1) Vlot begrip van moeilijke teksten, (2) Redeneren bij moeilijke teksten, (3) Noteren en opzoeken bij bestuderen van moeilijke teksten, (4) Intellectuele instelling, (5) Zenuwachtigheid/paniekerigheid/tobben/faalangst, (6) Werkdiscipline, (7) de neiging om sociaal wenselijke antwoorden te geven. De test is bedoeld om aanpak-problemen van leerlingen te signaleren. Er zijn normen voor Havo4, Havo5, Atheneum4, Atheneum5, Atheneum6, Gymnasium4 en Gymnasium5.
    Eventuele nadere inlichtingen: h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl.
  • ILS: Inventaris Leerstijlen. Deze inventaris bestaat uit 120 items die met elkaar 20 schalen vormen, gegroepeerd in vier categorieën. De categorie Verwerkingsstrategieën bestaat uit de schalen: (1) Relateren en structureren, (2) Memoriseren en herhalen, (3) Concrete verwerking, (4) Analyseren, (5) Kritisch verwerken. De meeste van deze schalen kunnen ook met de L&S worden benaderd. De categorie Regulatiestrategieën bestaat uit de schalen: (6) Externe sturing leerproces, (7) Zelfsturing leerproces en -resultaten, (8) Zelfsturing leerinhoud, (9) Externe sturing leerresultaten, (10) Stuurloos leergedrag. Alleen de schaal zelfsturing leerproces en -resultaten kan enigszins door de schaal Werkdiscipline van de VSP worden benaderd. De overige schalen in deze groep lijken uniek. De categorie Mentale leermodellen inventariseert opvattingen over leren aan de hand van de schalen: (11) Opbouw van kennis, (12) Opname van kennis, (13) Gebruik van kennis, (14) Stimulerend onderwijs, (15) Samen studeren. De categorie leeroriëntaties tenslotte inventariseert aspecten van de studiemotivatie aan de hand van de schalen: (16) Persoonlijke interesse, (17) Certificaatgerichtheid, (18) Testgerichtheid, (19) Beroepsgerichtheid, (20) Ambivalentie. Hier zou een aanvulling kunnen liggen op de aspecten van studiemotivatie die met de CSM en de Intel'95 worden gemeten. De leerstijlen van Vermunt zijn op diverse combinaties van schaalscores uit deze vier categorieën gebaseerd. Deze test is alleen in papier-en-potlood vorm voorhanden. De ILS is verkrijgbaar via prof. dr. H. Lodewijks, Sectie Onderwijs- en Opleidingspsychologie KU Brabant, Postbus 90153, 5000 LE TILBURG.
  • VaSEV: Vragenlijst aangaande Studie- en Examenvaardigheden. Deze betrouwbare test van in totaal 78 items omvat de volgende 4 schalen: Studiewaardering, Zelfvertrouwen, Faalangst, Studievermijding/inzet. Hoewel deze test kan worden gebruikt voor de diagnose van faalangst en procrastinatie (de laatstgenoemde schaal), wordt de test hier vooral aanbevolen voor onderzoek naar de waarde- en de verwachting-component uit de prestatiemotivatietheorie (de beide eerstgenoemde schalen). Deze test is verkrijgbaar bij Swets Test Services, Postbus 820, 2160 SZ LISSE. De VaSEV is ook beschikbaar in Swets Test Manager.
  • ETAV:Examen- en Toets Attitude Vragenlijst. Deze test voor faalangst bestaat uit 20 items; de 2 schalen zijn Emotionaliteit en Piekeren. Deze test is geschikt om te differentiëren tussen de pieker- en de emotiecomponent van faalangst. Hoge scores op emotionaliteit (maar relatief lage scores op piekeren) indiceren voor een behandeling gericht op ontspannningstechnieken. Hoge scores op piekeren (maar relatief lage scores op emotionaliteit) indiceren meer voor een RET-benadering. Deze test is verkrijgbaar bij Swets Test Services, Postbus 820, 2160 SZ LISSE. De ETAV is ook beschikbaar in Swets Test Manager.
  • PMT: Prestatie Motivatie Test. Dit is een test met goede psychometrische eigenschappen en beschikbaar in Swets Test Manager. De schalen zijn Prestatiemotivatie (44 items), Negatieve faalangst (26 items) en Positieve faalangst (19 items). Prestatiemotivatie kan echter eveneens gemeten worden met de CSM (zie boven) en negatieve faalangst met de VSP of de ETAV (zie boven). Wat positieve faalangst eigenlijk is, is onduidelijk. Deze test lijkt wat verouderd en wordt dan ook niet echt aanbevolen. De PMT is verkrijgbaar bij Swets Test Services, Postbus 820, 2160 SZ LISSE.
  • SGV-V: Studeergedragvragenlijst, versie 5. Deze vragenlijst is ontwikkeld aan de TU Eindhoven en bestaat uit 52 items die gekozen zijn op grond van hun voorspellende waarde voor studiesucces van studenten aan de TUE. De items kunnen voor het overgrote deel worden gegroepeerd in 3 onderling samenhangende schalen: Planning en tijdbesteding, Concentratie, Gewetensvol/plichtsgetrouw. De scores op de eerste schaal zijn inwisselbaar voor die op Werkdiscipline uit de VSP en die op Time-management uit de SMART. Betrouwbaarheid en validiteit zijn goed. Er zijn normen voor technische universiteiten en verwant HBO. Gezien de voorspellende waarde van de test kunnen risico-studenten met deze vragenlijst worden opgespoord. De SGV-V is in papier-en-potlood vorm beschikbaar. Inlichtingen: drs. J. Danes, Studenten Service Centrum, Technische Universiteit Eindhoven, HG 1.07, Postbus 513, 5600 MB EINDHOVEN.
  • ULSA: Uitspraken Lijst Studie-Activiteiten. Deze lijst telt 57 items en omvat de volgende 7 schalen: Diepgaand verwerken , Planning, Zelfcontrole, Studiecompetentie, Concentratie, Profiteren van onderwijs en Stapsgewijs studeren. De meeste variabelen kunnen echter ook met andere vragenlijsten worden gemeten (zie boven). Deze lijst is nog onder constructie; de betrouwbaarheid van sommige schalen laat nog wat te wensen over. Inlichtingen:Drs. W. Smit, Onderwijs Adviesbureau, Vrije Universiteit, De Boelelaan 1115, 1081 HV AMSTERDAM.

Over het kiezen van een test
Zie het advies over het gebruik van psychologische tests bij de Bureaus Studentenpsychologen in Nederland en Vlaanderen (Harry Schouwenburg, Tannie Veenema, Marika Heidweiller: 19 januari 1998).

Over computerprogramma's
Er is een beperkt aantal programma's in omloop waarmee tests via de computer (anders dan op het web) kunnen worden afgenomen. Dit soort programma's zijn van zichzelf "leeg"; ze moeten gevuld worden met de betreffende tests. Dat kan soms technische en/of juridische problemen opleveren. De meest bekende opties op dit gebied zijn:

  • Swets Test Manager, voor de "eigen" tests van  Swets Test Services, Postbus 820, 2160 SZ LISSE.
  • Question Mark, een Windows-omgeving bedoeld om toetsen en enquetes af te nemen. Inlichtingen: Stoas, Wageningen.
  • CDL (Computer Diagnostiek Leiden). Informatie: Buro TesteR. Zie ook de website.
  • DigiTool; zie "Psychologie & Computers", 16/3-4, september/december 1999. Informatie: academic@wxs.nl.
  • Selftest; snelle en robuuste DOS-omgeving voor de tests van Harry Schouwenburg. Informatie bij hem.

Overige testpagina's


Aanvullingen op deze lijst kunnen worden gemeld via e-mail aan h.c.schouwenburg@bureau.rug.nl.